Yağlı güreşin olimpiyatı: Kırkpınar « BarkoTürk

27 Temmuz 2021 - 10:41

Yağlı güreşin olimpiyatı: Kırkpınar

“Yağlı güreşin olimpiyatı” olarak bilinen Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri, geçmişin emanetini geleceğe taşımanın gururuyla bir kez daha …

Yağlı güreşin olimpiyatı: Kırkpınar
Son Güncelleme :

05 Temmuz 2021 - 15:04

196 views

“Yağlı güreşin olimpiyatı” olarak bilinen Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri, geçmişin emanetini geleceğe taşımanın gururuyla bir kez daha pehlivanları kardeşlik, centilmenlik ve yiğitlik düsturuyla buluşturacak.

Kendine has ritüelleriyle ön plana çıkan Tarihi Kırkpınar Güreşleri, geçmişin mirasını geleceğe taşımaya devam ediyor.

Türk güreşinin en büyük organizasyonu kabul edilen 660’ıncı Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri, 9 Temmuz Cuma günü başlayacak. Minik pehlivanların kol bağlamasıyla gelenek bir kez daha tekrarlanacak.

Güreş ağasının seçileceği, çeşitli boylarda müsabakaların yapılacağı ve Türkiye’nin başpehlivanının belirleneceği tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri, renkli görüntülere sahne olacak.

Efsanenin doğuşu

Tarihi Kırkpınar Güreşleri’nin, Rumeli’nin fethine giden 40 akıncıdan Ali ile Selim kardeşlerin, birbirleriyle saatlerce güreşip can vermeleri sonrası ortaya çıktığı kabul edilir.

Galibi belli olmayan bir güreşte can veren iki akıncıya vefa olarak 660 yıldır devam eden tarihi güreşlerin, bazıları değişime uğrasa da asırlardır gelenekleriyle geleceğe taşınan “olmazsa olmazları”, Kırkpınar’ı efsane yapmaya devam ediyor.

Neden güreşte yağlanma var?

Diğer güreşlerden “yağlanma” ritüeliyle kendisini ayıran branş, Türk halkının dünya sporuna bir armağanı olarak gösteriliyor.

Kispetten başka vücutta tutacak yer bırakmaması nedeniyle pehlivanların yağ ile de mücadele ettiği güreşlerde en iyi olabilmek için, diğer güreş branşlarına göre çok daha fazla efor sarf edilmesi gerekiyor.

Güreş tarihçilerinden Ali Gümüş, Rumeli’deki ilk güreşlerde meydanın sivrisinekten geçilmemesi nedeniyle, yağın güreşle buluştuğu tezini ortaya atıyor.

Zeytinyağı sürülen vücuda sivrisineğin gelmemesi üzerine Rumeli’deki güreşlerde başlanan yağlanma, bir süre sonra branşın adına da kurallarına da etki ediyor.

Yağlı güreş oyunları

Ayakta ve yerde yapılan güreşlerde oyunlar, “elense”, “tırpan”, “kaz kanadı”, “ayakta güreşi bağlama”, “budama”, “paça”, “kazık”, “kepçe”, “kemane”, “kolbastı”, “köstek”, “künde”, “boyunduruk”, “kurt kapanı”, “yanbaş”, “sarma” olarak sıralanıyor.

Yağlı güreş kurallarına göre, rakibi sırt üstü getirmek, rakibini kucaklayıp, ayağını yerden kesmiş vaziyette en az üç adım taşımak, rakibi pes ettirmek, rakibin ayağından kispetini çıkarmak ya da boydan boya kispetin yırtılması, galibiyet anlamına geliyor.

Güreşlerde hakeme, seyirciye, rakibe söz ya da işaretle hakaret etmek, rakiple tartışmak, güreşi sulandırmak, şike yapmak, güreş kurallarına uymamak, hakeme riayet etmemek de ceza gerektiriyor.

Kırkpınar’a özel terimler

Kırkpınar’a özel bazı terimlerin anlamı şöyle:

Ağa: Eskiye nazaran şimdi sadece bir simge durumunda olsa da ağa, Kırkpınar’ın vazgeçilmez ögelerinin başında geliyor. Eskiden güreşleri düzenleyen, konukları ağırlayan, ödüller dağıtan ağanın pek çok görevi Edirne Belediyesi ve Türkiye Güreş Federasyonu tarafından yapılıyor.

Başpehlivan: Kırkpınar’da baş güreşlerinde rakibini yenen pehlivan Türkiye başpehlivanı unvanını alıyor. Bu unvanı 3 kere üst üste alan başpehlivan, altın kemerin daimi sahibi oluyor.

Kispet: Manda ve dana derisinden yapılan pehlivan giysisine verilen ad. Beli sarması için bel kısmında kalın bir ip bulunan kispetin, paça kısmı da bir sicimle bağlanır. İyi bağlanmayan bir paça, rakip güreşçinin parmaklarını paçadan içeri sokup yenmesi anlamına gelir. Kispetler zembil adı verilen hasır çantalarla taşınır.

Peşrev: Pehlivanın rakibiyle güreşe tutuşmadan önce yaptığı egzersizlerin bütünüdür. Belirli bir ritüeli bulunan peşrev, pehlivanı seyreden izleyiciyi coşturarak, güreşçiye moral de yükler. Hakem heyeti önünde toplanan pehlivanlar, cazgırın tanıtımıyla peşreve başlar. Üç ileri, üç geri gidişten sonra yere sol diz ile çökülür. Önce sağ el yere, dize, dudağa ve alına vurulur. Bu şekilde çayırda gidiş geliş yapılır. Bu sırada karşılaşılan rakibin paçaları yoklanır, sırtı sıvazlanır, enseler bağlanır, el tutuşulur.

Yağlanma: Güreşte, her iki pehlivan da müsabaka öncesi yağlanır. Yağ sürülen vücut kolay kavranamaz. Pehlivanlar, omuzlarına, göğüslerine, kol ve kispetlerine yağ sürer.

Cazgır: “Salavatçı” da denilen cazgır, hakem heyetinin eşleştirdiği pehlivanların adlarını, memleketlerini uygun manilerle söyleyip, pehlivanları güreşe dua ile davet eder.

Davulcu ve zurnacı: Güreşlerin olmazsa olmaz ögelerindendir. Çaldıkları ezgilerle pehlivanları ve seyirciyi coştururken, kimi zaman da güreşteki temponun düştüğünü, vuruşlarıyla pehlivanlara aktarırlar.

Kırmızı dipli mum: Kırkpınar’ın davet simgesidir.

FİKSTÜR - 11 Eylül 2020 Cuma

Tümünü Gör

20:00

Çaykur RizesporvsFenerbahçe

YORUM YAP

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.
# TAKIMLAR O AV P
1 Beşiktaş 40 45 84
2 Galatasaray 40 44 84
3 Fenerbahçe 40 31 82
4 Trabzonspor 40 13 71
5 Demir Grup Sivasspor 40 11 65
6 Atakaş Hatayspor 40 9 61
7 Aytemiz Alanyaspor 40 13 60
8 Fatih Karagümrük 40 12 60
9 Gaziantep FK 40 8 58
10 Göztepe 40 0 51
11 İttifak Holding Konyaspor 40 1 50
12 Medipol Başakşehir 40 -12 48
13 Çaykur Rizespor 40 -16 48
14 Kasımpaşa 40 -10 46
15 Helenex Yeni Malatyaspor 40 -4 45
16 Fraport TAV Antalyaspor 40 -14 44
17 Hes Kablo Kayserispor 40 -17 41
18 BB Erzurumspor 40 -24 40
19 MKE Ankaragücü 40 -19 38
20 Gençlerbirliği 40 -32 38
21 Yukatel Denizlispor 40 -39 28
# TAKIMLAR O AV P
1 Manisa FK 36 62 84
2 Hekimoğlu Trabzon 36 43 71
3 Kocaelispor 36 27 68
4 Ankara Demirspor 36 20 65
5 Anagold 24Erzincanspor 36 20 62
6 Sarıyer 36 18 61
7 Afjet Afyonspor 36 7 57
8 Amed Sportif Faaliyetler 36 6 57
9 Uşakspor A.Ş. 36 9 55
10 Çorum FK 36 24 54
11 Kahramanmaraşspor 36 -19 37
12 Zonguldak Kömürspor 36 -16 36
13 Niğde Anadolu FK 36 -15 36
14 İnegölspor 36 -12 35
15 Şanlıurfaspor 36 -29 34
16 Ergene Velimeşespor 36 -28 31
17 Gümüşhanespor 36 -43 30
18 Sancaktepe FK 36 -44 26
19 Hacettepe 36 -30 25